Đơn phương ly hôn là trường hợp chỉ một bên vợ hoặc chồng yêu cầu Tòa án chấm dứt quan hệ hôn nhân khi không đạt được sự đồng thuận. Đây là thủ tục khá phổ biến nhưng nhiều người vẫn nhầm lẫn về điều kiện, hồ sơ và thời gian giải quyết.

Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn đầy đủ từ điều kiện ly hôn → hồ sơ cần chuẩn bị → quy trình nộp tại Tòa → thời gian giải quyết → lưu ý khi bị trả hồ sơ, giúp bạn tránh sai sót và tiết kiệm thời gian.

1. Điều Kiện Để Đơn Phương Ly Hôn Theo Quy Định 2026

Theo Điều 56 Luật Hôn nhân và Gia đình, Tòa án giải quyết đơn phương ly hôn khi có căn cứ cho thấy:

• – Hôn nhân rơi vào tình trạng trầm trọng
• – Đời sống chung không thể kéo dài
• – Mục đích hôn nhân không đạt được

Các căn cứ thường gặp gồm:

• – Bạo lực gia đình (thể chất hoặc tinh thần)
• – Ngoại tình, vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ vợ chồng
• – Bỏ mặc gia đình, không thực hiện nghĩa vụ chăm sóc
• – Mâu thuẫn kéo dài, không thể hòa giải
• – Một bên bị tuyên bố mất tích

 Lưu ý quan trọng:

• – Pháp luật không quy định thời gian kết hôn tối thiểu mới được ly hôn.
• – Người chồng không có quyền yêu cầu ly hôn khi vợ đang mang thai, sinh con hoặc nuôi con dưới 12 tháng tuổi.

Khi yêu cầu ly hôn đơn phương, bên nộp đơn cần chuẩn bị chứng cứ chứng minh tình trạng hôn nhân trầm trọng nếu phía còn lại không đồng ý ly hôn.

2. Hồ Sơ Cần Chuẩn Bị Khi Đơn Phương Ly Hôn

Chuẩn bị đầy đủ hồ sơ là bước quan trọng giúp tránh bị trả lại hoặc kéo dài thời gian xử lý.

Hồ sơ ly hôn đơn phương gồm:

• – Đơn khởi kiện ly hôn (theo mẫu của Tòa án)
• – Bản chính Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn
• – Bản sao công chứng CMND/CCCD của vợ và chồng
• – Sổ hộ khẩu hoặc xác nhận cư trú
• – Giấy khai sinh của con (nếu có con chung)
• – Tài liệu chứng minh tài sản chung (nếu có tranh chấp)
• – Chứng cứ chứng minh căn cứ ly hôn (nếu có)

Trường hợp đặc biệt:

• – Mất giấy kết hôn → xin trích lục tại UBND nơi đăng ký
• – Không giữ giấy tờ của bên kia → có thể xin xác nhận cư trú tại công an địa phương
• – Có tranh chấp tài sản lớn → nên chuẩn bị đầy đủ hợp đồng, giấy tờ sở hữu

3. Quy Trình Nộp Hồ Sơ Đơn Phương Ly Hôn Tại Tòa Án

Bước 1: Xác định Tòa án có thẩm quyền

Thông thường, bạn phải nộp hồ sơ tại TAND cấp huyện nơi bị đơn (người còn lại) cư trú hoặc làm việc.

Bước 2: Nộp hồ sơ

Sau khi nộp, trong khoảng 3–8 ngày làm việc, Tòa án sẽ xem xét đơn có đủ điều kiện thụ lý hay không.

Bước 3: Nộp tiền tạm ứng án phí

Nếu hồ sơ hợp lệ, Tòa án ra thông báo nộp tiền tạm ứng án phí. Sau khi nộp xong và nộp lại biên lai, vụ án chính thức được thụ lý.

Bước 4: Hòa giải và thu thập chứng cứ

Tòa án tiến hành hòa giải theo thủ tục bắt buộc. Nếu hòa giải không thành, vụ án sẽ được đưa ra xét xử.

Bước 5: Mở phiên tòa xét xử

Tòa án ra bản án quyết định chấp nhận hoặc không chấp nhận yêu cầu ly hôn.

4. Thời Gian Giải Quyết Đơn Phương Ly Hôn Bao Lâu?

Theo quy định tố tụng dân sự:

• Theo quy định tố tụng dân sự:
• – Thời hạn chuẩn bị xét xử: 4 tháng
• – Có thể gia hạn thêm: 2 tháng
• – Sau đó mở phiên tòa trong vòng 1–2 tháng

 Thực tế, thời gian giải quyết thường:

• – 3–5 tháng nếu không có tranh chấp phức tạp
• – 6 tháng hoặc lâu hơn nếu có tranh chấp tài sản, quyền nuôi con

Thời gian có thể kéo dài nếu:

• – Một bên cố tình vắng mặt
• – Không cung cấp đủ chứng cứ
• – Phải định giá, giám định tài sản

5. Lưu Ý Thực Tế Khi Bị Trả Hồ Sơ Ly Hôn

Trên thực tế, nhiều hồ sơ bị trả lại vì những lỗi rất phổ biến. Nguyên nhân thường gặp:

• – Thiếu giấy tờ hoặc bản sao chưa công chứng
• – Sai thẩm quyền Tòa án
• – Đơn khởi kiện ghi sai thông tin cá nhân
• – Không nộp tạm ứng án phí đúng hạn
• – Không chứng minh được căn cứ ly hôn khi bị phản đối

Khi bị trả hồ sơ, bạn nên:

• – Đọc kỹ thông báo trả hồ sơ của Tòa
• – Bổ sung đúng và đủ tài liệu theo yêu cầu
• – Giữ lại bản sao toàn bộ hồ sơ đã nộp
• – Cân nhắc tư vấn luật sư nếu vụ việc phức tạp

Việc xử lý nhanh và đúng yêu cầu sẽ giúp hồ sơ được tiếp nhận lại mà không phải bắt đầu từ đầu.

Kết Luận

Thủ tục đơn phương ly hôn không quá phức tạp nếu nắm rõ điều kiện và chuẩn bị hồ sơ đúng quy định. Tuy nhiên, với các trường hợp có tranh chấp tài sản lớn hoặc quyền nuôi con, việc chuẩn bị chiến lược pháp lý ngay từ đầu là rất quan trọng để bảo vệ quyền lợi của mình.

Nếu bạn đang cân nhắc nộp đơn ly hôn đơn phương và cần rà soát hồ sơ trước khi nộp, việc tham khảo ý kiến chuyên môn sẽ giúp hạn chế rủi ro và rút ngắn thời gian giải quyết.

KHUNG GIỜ TƯ VẤN PHÁP LUẬT:

• 14h – 16h Thứ 4 hàng tuần qua kênh Zalo
• Nhắn tin để được luật sư True & Partners tư vấn trực tiếp – hỗ trợ ban đầu miễn phí.

Võ Anh Tuấn – Chuyên viên Văn phòng Luật True & Partners